Thumbnail

Aandeel van de maandelijkse sporters en / of wedstrijdbezoekers van 12 jaar en ouder dat de afgelopen 12 maanden wangedrag in de sport heeft meegemaakt of er getuige van is geweest

 

Sporters en/of wedstrijdbezoekers zijn mensen die in ieder geval 12 keer per jaar sporten en/of maandelijks een wedstrijd bezoeken.

Bron: Vrijetijdsomnibus (VTO) Sociaal en Cultureel Planbureau (SCPSociaal Cultureel Planbureau ) in samenwerking met het CBSCentraal Bureau voor de Statistiek
Meetjaar: 2016
Nieuwe cijfers: 2019

Overzicht

Sportklimaat - Wangedrag is één van de 20 kernindicatoren voor het landelijk monitoren van sport en bewegen. Ervaren Nederlanders wangedrag tijdens en rondom sportwedstrijden? Op deze pagina worden de nationale cijfers gepresenteerd. Het ervaren van wangedrag tijdens en rondom sportwedstrijden wordt ook voor verschillende groepen in de bevolking beschreven.

Heden, verleden en toekomst

Wangedrag in de sport meegemaakt of gezien 2012-2016

Sla de grafiek over en ga naar de datatabel

Een op de drie sporters of wedstrijdbezoekers maakt wangedrag in de sport mee

In 2016 heeft 34% van de Nederlandse sporters en/of wedstrijdbezoekers van 12 jaar en ouder wangedrag in de sport meegemaakt of is hier getuige van geweest. Dit percentage is iets lager dan in 2012 en 2014. Het vaakst geeft men aan verbaal geweld te hebben gehoord, zoals schelden, pesten of treiteren (25%). Dit wordt gevolgd door lichamelijk geweld (12%) en discriminatie (10%).

De Sport Toekomstverkenning concludeert dat het lastig is in te schatten hoe veilig het sportklimaat in de toekomst zal zijn.

Bron: Vrijetijdsomnibus (VTO) Sociaal en Cultureel Planbureau (SCPSociaal Cultureel Planbureau ) in samenwerking met het CBSCentraal Bureau voor de Statistiek, 2012 - 2016

Methode: Het meemaken van wangedrag in de sport is nagevraagd in de VTO. Het doel van de VTO is om ontwikkelingen van sport- en cultuurparticipatie in Nederland vast te stellen. De VTO wordt elke twee jaar uitgezet onder een nationaal representatieve steekproef van Nederlanders vanaf 6 jaar en ouder. Meer informatie over de VTO is hier te vinden. De vraag over een wangedrag in de sport werd gesteld aan personen die hebben aangegeven tenminste één keer per jaar te sporten of in de afgelopen 12 maanden een sportwedstrijd of evenement te hebben bezocht. De vraag in de VTO over wangedrag was: 'Met welke vormen van wangedrag heeft u in de afgelopen 12 maanden zelf of als getuige te maken gehad in de sport? Hierbij bedoelen we niet eventueel wangedrag dat u op tv hebt gezien.'. Dit was een meerkeuze vraag, meerdere antwoordopties waren mogelijk (eg. diefstal, vernieling, geweld, discriminatie, seksuele intimidatie, overlast en geen van bovenstaande). De gepresenteerde cijfers betreft het deel van de maandelijkse sporters en/of wedstrijdbezoekers dat heeft aangegeven één of meerdere vormen te hebben gezien of ondergaan.

Sportklimaat - Wangedrag voor verschillende groepen in de bevolking

Geslacht

Sla de grafiek over en ga naar de datatabel

Mannen maken vaker wangedrag mee dan vrouwen

In 2016 maakte 41% van de mannelijke sporters en/of wedstrijdbezoekers van 12 jaar en ouder wangedrag mee in de sport of was hier getuige van. Dit is vaker dan vrouwen (27%).
Dit beeld komt overeen met cijfers uit 2012 en 2014.

 

 

 

 

Leeftijd

Sla de grafiek over en ga naar de datatabel

Helft van de jongeren is getuige van wangedrag

In 2016 gaf 48% van de 12 t/m19 jarige sporters/ wedstrijdbezoekers aan wangedrag in de sport te hebben gezien of meegemaakt. Dit percentage is lager dan in 2012 en 2014, maar blijft ook in 2016 hoger dan bij oudere leeftijdsgroepen. Het ervaren van wangedrag in de sport neemt over het algemeen af met het stijgen van de leeftijd. 

 

Opleidingsniveau

Sla de grafiek over en ga naar de datatabel

Geen verschil in meemaken van wangedrag naar opleidingsniveau

In 2016 was er geen verschil in het aandeel lager-, middelbaar en hogeropgeleide sporters en/of wedstrijdbezoekers van 25 jaar en ouder dat aangaf wangedrag in de sport te hebben meegemaakt of hier getuige van te zijn geweest. 
Vergeleken met cijfers uit 2012 (35%) en 2014 (39%), gaven middelbaar opgeleiden in 2016 minder vaak aan wangedrag in de sport te hebben meegemaakt of hier getuige van te zijn geweest (29%). Voor lager en hogeropgeleleiden zijn de cijfers uit 2016 vergelijkbaar met de eerdere metingen.

Chronische aandoening/beperking

Sla de grafiek over en ga naar de datatabel

Mensen met aandoening of beperking maken iets vaker wangedrag in sport mee

In 2016 gaf 38% van de Nederlandse sporters en/of wedstrijdbezoekers van 12 jaar en ouder met een chronische aandoening of een lichamelijke beperking (motorisch, auditief, visueel) aan wangedrag in de sport te hebben meegemaakt of hier getuige van te zijn geweest. Dit percentage is iets lager onder sporters en/of wedstrijdbezoekers zonder een chronische aandoening of lichamelijke beperking (33%).
Vergeleken met cijfers uit 2012 en 2014,  lijkt het aandeel mensen  met een chronische aandoening dat  aangeeft wangedrag in de sport te hebben meegemaakt in 2016 iets hoger. 

Overig

Download de overige uitsplitsingen

De kernindicator sportklimaat - wangedrag is ook uitgesplitst  naar:

  • Herkomst
  • Burgerlijke staat
  • Huishoudsamenstelling
  • Maatschappelijke arbeidspositie
  • Stedelijkheid
  • Gemeentegrootte
  • Ervaren gezondheid

Deze cijfers zijn te vinden in een Excelbestand dat hieronder te downloaden is.

Sportklimaat - Wangedrag uitgesplitst naar achtergrondkenmerken

Beleid

Thumbnail

Landelijk actieplan

Het ministerie van VWSMinisterie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport , sportbonden, NOC*NSFNederlands Olympisch Comité * Nederlandse Sport Federatie Nederlands Olympisch Comité * Nederlandse Sport Federatie  en gemeenten hebben in 2011 het actieplan ‘Naar een veiliger sportklimaat’ gelanceerd. Dit actieplan is omgezet in een aantal maatregelen en ambities binnen het programma 'Veilig Sport Klimaat (VSK)'. Het doel van dit programma is om sportplezier en gewenst gedrag te stimuleren en ongewenst gedrag te voorkomen en te bestraffen. Jaarlijks verschijnt er een rapport over de voortgang van het VSK programma. In het rapport van 2018 wordt benoemt dat het belang van een veilig sportklimaat diep is doorgedrongen in de Nederlandse sport.

Het thema veilig sportklimaat vindt navolging in het Nationaal Sportakkoord onder het thema 'positieve sportcultuur'. In dit deelakkoord staat dat op basis van het VSK programma en resultaten het besef is gegroeid dat 'een proactieve en stimulerende aanpak de positieve sportcultuur het meest duurzaam versterkt'.

Meer informatie

  • In de Rapportage Sport 2018 zijn de belangrijkste sport gerelateerde trends en ontwikkelingen te vinden
  • Lees meer op het landelijke actieplan naar een veiliger sportklimaat
  • Informatie over het melden van overlast of geweld in de sport is hier te vinden
  • Commissie de Vries heeft in opdracht van NOC*NSFNederlands Olympisch Comité * Nederlandse Sport Federatie onderzoek gedaan naar seksuele intimidatie en misbruik in de sport en dit beschreven in een rapport

A. Tiessen-Raaphorst (SCPSociaal Cultureel Planbureau )